Prof.Dr.Arzu Taşkıran Çömez
Gözde Yabancı Cisim Nedir
Gözde yabancı cisim, dış ortamdan gelen toz, kum, kirpik, metal çapağı, cam kırığı veya böcek gibi maddelerin göz yüzeyine (kornea veya konjonktiva) yapışması veya saplanması durumudur. Gözün en hassas olduğu durumlardan biridir.
Gözde Yabancı Cisim
Belirtileri.
Göze bir şey kaçtığında belirtiler aniden başlar. Aşağıdaki durumlar söz konusuysa cismi çıkarmaya çalışmadan hemen bir uzmana başvurulmalıdır.
Gözü Açıp Kapatırken Batma
Göz kapağının her hareketinde şiddetlenen, sanki gözün içinde kum tanesi veya cam kırığı varmış gibi keskin bir batma ve acı hissedilir.
Refleks Sulanma
Göz, yabancı maddeyi dışarı atmak için "yıkanma" refleksiyle aşırı gözyaşı üretir. Göz akı kısa sürede kanlanarak kırmızı bir hal alır.
Işığa Bakamama
Eğer yabancı cisim korneayı (saydam tabakayı) çizdiyse, ışığa bakmak imkansız hale gelir. Göz refleks olarak kendini kapatır ve açmakta zorlanır.
Sık Sorulan Sorular
Göze cisim kaçtığında yapılması ve yapılmaması gerekenler.
Kesinlikle ovalamayın. Ovalamak, cismin göz yüzeyine daha derin saplanmasına veya korneayı zımpara gibi çizmesine neden olur. Bu durum basit bir sorunu ciddi bir kornea ülserine dönüştürebilir.
Gözünüzü bol ve temiz suyla yıkayarak cismin kendiliğinden akmasını sağlamaya çalışın. Üst göz kapağını kirpiklerden tutup alt kapağın üzerine doğru çekerek gözyaşının cismi sürüklemesini deneyebilirsiniz. Bunlara rağmen çıkmıyorsa zorlamayın.
Metal parçaları (özellikle demir) gözün nemli ortamında dakikalar içinde paslanmaya başlar. Bu pas, korneada "pas halkası" oluşturur. Bu durum acil doktor müdahalesi ile özel uçlarla temizlenmelidir.
Cisim çıkmış olsa bile, bulunduğu yerde korneayı çizmiş olabilir (kornea abrazyonu). Bu çizik, cisim oradaymış gibi batma hissi vermeye devam eder. İyileşme için antibiyotik damla ve kapatma tedavisi gerekebilir.
Cisim metal veya kimyasal ise, göz bebeği üzerinde beyaz bir leke oluştuysa, görme bulanıklaştıysa veya bol suyla yıkamaya rağmen batma geçmiyorsa hemen bir göz hekimine başvurulmalıdır.